Luật 93/2025/QH15 quy định về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, nhiệm vụ nghiên cứu, tài chính, quỹ phát triển, doanh nghiệp và thương mại hóa kết quả.

Luật 93/2025/QH15 – Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo

Luật 93/2025/QH15 – Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo được Quốc hội thông qua ngày 27/06/2025 và có hiệu lực chung từ ngày 01/10/2025. Một số quy định của Luật được áp dụng sớm hơn theo điều khoản hiệu lực. Đây là văn bản pháp lý quan trọng điều chỉnh hoạt động nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ, đổi mới sáng tạo và các cơ chế hỗ trợ liên quan tại Việt Nam.

Luật tạo khung pháp lý mới cho hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, trong đó chú trọng cơ chế thực hiện nhiệm vụ, tài chính, quản lý rủi ro trong nghiên cứu, thương mại hóa kết quả và thúc đẩy doanh nghiệp tham gia đổi mới công nghệ.

Thông tin Luật 93/2025/QH15

• Số hiệu: 93/2025/QH15
• Tên văn bản: Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo
• Loại văn bản: Luật
• Cơ quan ban hành: Quốc hội
• Ngày ban hành: 27/06/2025
• Ngày có hiệu lực chung: 01/10/2025
• Người ký: Trần Thanh Mẫn
• Công báo: Số 973 + 974 ngày 25/07/2025
• Nội dung: Quy định về hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Luật 93/2025/QH15 quy định những nội dung gì?

Luật 93/2025/QH15 xây dựng khung pháp lý cho hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo từ khâu nghiên cứu, thực hiện nhiệm vụ đến ứng dụng và thương mại hóa kết quả.

Các nhóm nội dung quan trọng gồm:

• Hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
• Chương trình và nhiệm vụ khoa học, công nghệ.
• Tổ chức khoa học và công nghệ.
• Cá nhân hoạt động nghiên cứu.
• Tài chính cho khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
• Quỹ phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
• Ứng dụng, chuyển giao và thương mại hóa kết quả nghiên cứu.
• Phát triển thị trường khoa học và công nghệ.
• Thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong doanh nghiệp.
• Cơ chế chấp nhận và quản lý rủi ro trong nghiên cứu.
• Quản lý nhà nước đối với hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Đối tượng áp dụng Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo

Luật 93/2025/QH15 có phạm vi ảnh hưởng rộng, không chỉ áp dụng đối với viện nghiên cứu hay trường đại học.

Tổ chức khoa học và công nghệ

Các viện, trung tâm nghiên cứu và tổ chức hoạt động khoa học, công nghệ cần cập nhật quy định mới về tổ chức, nhiệm vụ, tài chính và khai thác kết quả nghiên cứu.

Trường đại học và cơ sở đào tạo

Các trường có hoạt động nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ, phòng thí nghiệm hoặc chuyển giao kết quả nghiên cứu cũng thuộc nhóm cần đặc biệt quan tâm.

Doanh nghiệp

Doanh nghiệp có hoạt động:

• Nghiên cứu và phát triển.
• Đổi mới công nghệ.
• Phát triển sản phẩm mới.
• Chuyển giao công nghệ.
• Đầu tư phòng nghiên cứu.
• Hợp tác với viện, trường.
• Khởi nghiệp đổi mới sáng tạo

cần kiểm tra các chính sách và cơ chế hỗ trợ theo Luật 93/2025/QH15.

Hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo

Luật mới tiếp cận khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo theo chuỗi từ nghiên cứu → phát triển → ứng dụng → thương mại hóa.

Nghiên cứu khoa học

Hoạt động nghiên cứu nhằm tạo ra tri thức mới, giải pháp mới hoặc cơ sở khoa học phục vụ phát triển kinh tế – xã hội.

Phát triển công nghệ

Kết quả nghiên cứu có thể tiếp tục được hoàn thiện thành:

• Công nghệ.
• Quy trình sản xuất.
• Sản phẩm.
• Dịch vụ.
• Giải pháp kỹ thuật.

Đổi mới sáng tạo

Đổi mới sáng tạo không chỉ giới hạn trong phòng thí nghiệm mà còn có thể diễn ra tại doanh nghiệp thông qua việc cải tiến sản phẩm, quy trình, mô hình kinh doanh và phương thức quản trị.

Nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo

Một nội dung quan trọng của Luật 93/2025/QH15 là cơ chế tổ chức và thực hiện các nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Nhiệm vụ sử dụng ngân sách nhà nước

Luật quy định cơ chế đối với các chương trình và nhiệm vụ được Nhà nước tài trợ hoặc đặt hàng.

Tùy loại nhiệm vụ, quá trình thực hiện có thể liên quan đến:

• Xác định nhiệm vụ.
• Tuyển chọn hoặc giao thực hiện.
• Ký hợp đồng.
• Bố trí kinh phí.
• Thực hiện nghiên cứu.
• Đánh giá kết quả.
• Nghiệm thu.
• Quản lý tài sản.
• Khai thác và thương mại hóa kết quả.

Các quy định này sau đó tiếp tục được Chính phủ cụ thể hóa bằng văn bản hướng dẫn thi hành.

Cơ chế chấp nhận rủi ro trong nghiên cứu khoa học

Nghiên cứu khoa học có đặc điểm khác với hoạt động đầu tư thông thường vì không phải mọi nghiên cứu đều chắc chắn cho kết quả như dự kiến.

Luật mới tạo cơ sở pháp lý rõ hơn cho việc quản lý và chấp nhận rủi ro trong khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Vì sao cần cơ chế chấp nhận rủi ro?

Một dự án nghiên cứu có thể:

• Không đạt kết quả dự kiến.
• Cần thay đổi phương pháp.
• Phát sinh hướng nghiên cứu mới.
• Không thương mại hóa được ngay.
• Cần nhiều vòng thử nghiệm.

Việc đánh giá nghiên cứu vì vậy không nên chỉ căn cứ vào việc sản phẩm cuối cùng có thành công thương mại hay không mà còn cần xem xét quá trình thực hiện, tính tuân thủ và giá trị khoa học tạo ra.

Cơ chế tài chính cho khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo

Tài chính là một trong những trụ cột của Luật 93/2025/QH15.

Nguồn kinh phí có thể đến từ nhiều nguồn

Hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo có thể sử dụng:

• Ngân sách nhà nước.
• Vốn của doanh nghiệp.
• Quỹ phát triển khoa học và công nghệ.
• Nguồn tài trợ.
• Nguồn đầu tư.
• Nguồn hợp tác trong nước và quốc tế.
• Các nguồn hợp pháp khác.

Hệ thống chính sách mới hướng tới việc huy động thêm nguồn lực xã hội thay vì chỉ phụ thuộc vào ngân sách nhà nước.

Quỹ phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo

Luật có các quy định liên quan đến hệ thống quỹ phục vụ hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Vai trò của các quỹ

Quỹ có thể được sử dụng để hỗ trợ:

• Nhiệm vụ nghiên cứu.
• Phát triển công nghệ.
• Đổi mới sáng tạo.
• Thương mại hóa kết quả.
• Hỗ trợ tổ chức và doanh nghiệp.
• Các hoạt động khác theo phạm vi pháp luật quy định.

Trong năm 2026, Chính phủ tiếp tục xử lý các vấn đề về lập, phân bổ và giao dự toán đối với chương trình, nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo theo hệ thống quy định mới.

Doanh nghiệp và hoạt động đổi mới sáng tạo

Một điểm doanh nghiệp cần quan tâm là Luật 93/2025/QH15 tạo nền tảng pháp lý để thúc đẩy khu vực doanh nghiệp trở thành chủ thể quan trọng trong hoạt động khoa học và đổi mới sáng tạo.

Doanh nghiệp có thể đầu tư vào những hoạt động nào?

Có thể bao gồm:

• Nghiên cứu sản phẩm mới.
• Nâng cấp dây chuyền sản xuất.
• Đổi mới công nghệ.
• Phát triển phần mềm.
• Tự động hóa.
• Trí tuệ nhân tạo.
• Nghiên cứu vật liệu.
• Thiết kế sản phẩm.
• Thử nghiệm công nghệ.
• Chuyển đổi mô hình sản xuất.

Việc đầu tư cho khoa học và công nghệ cần được tổ chức đầy đủ hồ sơ để doanh nghiệp có cơ sở chứng minh chi phí, quyền sở hữu kết quả và các chính sách hỗ trợ nếu thuộc trường hợp áp dụng.

Doanh nghiệp nên tổ chức hồ sơ nghiên cứu như thế nào?

Đối với dự án nghiên cứu và đổi mới công nghệ, doanh nghiệp nên lưu trữ:

• Quyết định triển khai dự án.
• Đề cương nghiên cứu.
• Ngân sách.
• Hợp đồng nghiên cứu.
• Hợp đồng thuê chuyên gia.
• Hóa đơn, chứng từ.
• Hồ sơ mua thiết bị.
• Kết quả thử nghiệm.
• Nhật ký nghiên cứu.
• Hồ sơ nghiệm thu.
• Hồ sơ sở hữu trí tuệ.

Việc lưu trữ có hệ thống giúp doanh nghiệp thuận tiện khi kiểm toán, quyết toán thuế hoặc xác định quyền đối với kết quả nghiên cứu.

Có thể tham khảo dịch vụ sổ sách kế toán nếu doanh nghiệp cần rà soát chứng từ và hạch toán liên quan đến hoạt động nghiên cứu.

Thương mại hóa kết quả nghiên cứu

Nghiên cứu chỉ thực sự tạo ra giá trị kinh tế khi kết quả có khả năng được ứng dụng và khai thác.

Các hình thức khai thác

Kết quả nghiên cứu có thể được:

• Ứng dụng vào sản xuất.
• Chuyển giao công nghệ.
• Cấp quyền sử dụng.
• Chuyển nhượng.
• Góp vốn.
• Thành lập doanh nghiệp.
• Phát triển sản phẩm thương mại.

Tùy đối tượng, hoạt động thương mại hóa còn liên quan đến pháp luật về sở hữu trí tuệ, chuyển giao công nghệ, doanh nghiệp, đầu tư và thuế.

Quyền sở hữu đối với kết quả nghiên cứu

Đây là vấn đề đặc biệt quan trọng đối với doanh nghiệp, viện nghiên cứu và trường đại học.

Cần xác định quyền ngay từ khi ký hợp đồng

Khi nhiều bên cùng tham gia một dự án, nên quy định rõ:

• Ai sở hữu kết quả.
• Ai được đăng ký sáng chế.
• Ai được sử dụng công nghệ.
• Cách chia doanh thu thương mại hóa.
• Quyền công bố.
• Nghĩa vụ bảo mật.
• Quyền đối với dữ liệu nghiên cứu.

Nếu không thỏa thuận từ đầu, tranh chấp có thể phát sinh khi kết quả nghiên cứu bắt đầu có giá trị thương mại.

Sở hữu trí tuệ trong khoa học và công nghệ

Kết quả khoa học có thể tạo ra nhiều đối tượng sở hữu trí tuệ khác nhau.

Một số tài sản thường gặp

• Sáng chế.
• Giải pháp kỹ thuật.
• Kiểu dáng công nghiệp.
• Phần mềm.
• Cơ sở dữ liệu.
• Bí mật kinh doanh.
• Giống cây trồng.
• Quyền tác giả.

Doanh nghiệp nên kiểm tra khả năng bảo hộ trước khi công bố rộng rãi kết quả nghiên cứu.

Chuyển giao công nghệ

Luật 93/2025/QH15 có mối liên hệ chặt chẽ với pháp luật về chuyển giao công nghệ.

Khi một công nghệ được nghiên cứu thành công, doanh nghiệp có thể:

• Tự ứng dụng.
• Chuyển giao cho đơn vị khác.
• Nhận chuyển giao công nghệ.
• Cấp quyền sử dụng.
• Hợp tác sản xuất.
• Mua bí quyết kỹ thuật.

Chính phủ trong năm 2026 tiếp tục ban hành các quy định hướng dẫn hoạt động chuyển giao, ứng dụng và đổi mới công nghệ trên cơ sở Luật Chuyển giao công nghệ và Luật 93/2025/QH15.

Chính sách đối với nhân lực khoa học và công nghệ

Con người là yếu tố quan trọng trong hoạt động nghiên cứu và đổi mới sáng tạo.

Nhân lực nghiên cứu có thể gồm

• Nhà khoa học.
• Chuyên gia.
• Kỹ sư.
• Nhà nghiên cứu.
• Nhân sự R&D.
• Người thực hiện nhiệm vụ khoa học.
• Chuyên gia trong và ngoài nước.

Các cơ chế mới hướng đến việc tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người làm khoa học và thu hút nhân lực chất lượng cao.

Chính sách thuế liên quan đến hoạt động khoa học

Một số chính sách thuế hiện hành có liên hệ trực tiếp với hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Ví dụ, pháp luật thuế thu nhập cá nhân hiện hành có quy định về thu nhập từ tiền lương, tiền công khi thực hiện nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo thuộc trường hợp được miễn thuế theo điều kiện pháp luật quy định.

Doanh nghiệp không nên tự động áp dụng ưu đãi

Khi xác định ưu đãi, cần kiểm tra:

• Loại nhiệm vụ.
• Nguồn kinh phí.
• Chủ thể thực hiện.
• Hợp đồng.
• Khoản thu nhập.
• Thời điểm phát sinh.
• Luật thuế đang có hiệu lực.

Không nên chỉ thấy hoạt động mang tính “nghiên cứu” rồi mặc nhiên áp dụng ưu đãi thuế.

Startup đổi mới sáng tạo cần lưu ý gì?

Luật 93/2025/QH15 có ý nghĩa đáng kể đối với hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo.

Startup nên chuẩn hóa tài sản trí tuệ

Cần xác định rõ quyền sở hữu:

• Mã nguồn.
• Công nghệ.
• Thiết kế.
• Nhãn hiệu.
• Dữ liệu.
• Thuật toán.
• Sáng chế.
• Nội dung sáng tạo.

Chuẩn hóa cơ cấu vốn

Khi gọi vốn, nhà đầu tư thường kiểm tra:

• Vốn điều lệ.
• Tỷ lệ cổ đông.
• Các vòng gọi vốn trước.
• Quyền sở hữu công nghệ.
• Báo cáo tài chính.
• Thuế.
• Hợp đồng.

Nếu đang chuẩn bị thành lập startup, có thể tham khảo thủ tục thành lập doanh nghiệp hoặc các loại hình doanh nghiệp.

Doanh nghiệp mới thành lập trong lĩnh vực công nghệ cần làm gì?

Bên cạnh đăng ký doanh nghiệp, công ty công nghệ nên sớm chuẩn bị hệ thống quản trị phù hợp.

Các công việc quan trọng

• Đăng ký ngành nghề.
• Hoàn thiện thuế ban đầu.
• Đăng ký hóa đơn.
• Tổ chức kế toán.
• Đăng ký nhãn hiệu.
• Xác định quyền đối với phần mềm.
• Ký thỏa thuận bảo mật.
• Xây dựng hợp đồng lao động.
• Quản lý kết quả R&D.
• Theo dõi chi phí nghiên cứu.

Bạn có thể tham khảo doanh nghiệp mới thành lập cần làm gì và hồ sơ kê khai thuế ban đầu để hoàn thiện các nghĩa vụ ban đầu.

Kế toán chi phí nghiên cứu và phát triển

Doanh nghiệp đầu tư R&D cần chú ý đến việc thu thập và phân loại chứng từ.

Các khoản cần theo dõi riêng

Có thể gồm:

• Lương nhân sự nghiên cứu.
• Vật tư thử nghiệm.
• Máy móc.
• Phần mềm.
• Chi phí thuê chuyên gia.
• Phí thử nghiệm.
• Chi phí đăng ký sở hữu trí tuệ.
• Chi phí hợp tác nghiên cứu.
• Các khoản khác liên quan trực tiếp.

Việc hạch toán cần căn cứ chế độ kế toán và quy định thuế áp dụng tại thời điểm phát sinh.

Nếu dữ liệu nghiên cứu có nhiều khoản chi phức tạp, doanh nghiệp có thể tham khảo dịch vụ báo cáo thuế hoặc dịch vụ làm báo cáo tài chính.

Luật 93/2025/QH15 thay thế Luật nào?

Luật 93/2025/QH15 được ban hành để xây dựng khung pháp lý mới về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, thay đổi đáng kể hệ thống pháp luật khoa học và công nghệ trước đó.

Khi xử lý các vấn đề phát sinh sau khi Luật có hiệu lực, tổ chức và doanh nghiệp nên ưu tiên sử dụng Luật 93/2025/QH15 cùng các nghị định hướng dẫn mới thay vì chỉ dựa vào quy định cũ.

Thủ tướng Chính phủ đã ban hành kế hoạch triển khai thi hành Luật sau khi văn bản có hiệu lực để bảo đảm việc thực hiện thống nhất.

Lưu ý: Luật 93/2025/QH15 đã có nội dung được sửa đổi

Đây là điểm cần đặc biệt chú ý khi đăng tài liệu lên website trong năm 2026.

Sau khi Luật 93/2025/QH15 được ban hành, Quốc hội tiếp tục ban hành nhiều luật mới vào tháng 12/2025, trong đó có Luật Công nghệ cao 133/2025/QH15, Luật Chuyển đổi số 148/2025/QH15 và các luật chuyên ngành khác có mối liên hệ với hệ thống pháp luật khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Cổng Thông tin điện tử Chính phủ hiện đã cập nhật các văn bản này trong hệ thống văn bản pháp luật.

Vì vậy, đối với một vấn đề chuyên môn cụ thể, cần kiểm tra cả Luật 93/2025/QH15 và các văn bản sửa đổi, bổ sung hoặc luật chuyên ngành ban hành sau đó.

Luật 93/2025/QH15 có hiệu lực khi nào?

Luật 93/2025/QH15 được Quốc hội ban hành ngày 27/06/2025 và có hiệu lực chung từ ngày 01/10/2025.

Theo kế hoạch triển khai của Chính phủ, Luật có một số quy định được áp dụng từ 01/07/2025, trước thời điểm hiệu lực chung.

Do đó, khi xác định hiệu lực của một điều khoản cụ thể, cần kiểm tra trực tiếp điều khoản thi hành của Luật thay vì chỉ căn cứ ngày hiệu lực chung.

Công báo Luật 93/2025/QH15

Luật 93/2025/QH15 được đăng tại Công báo số 973 + 974 ngày 25/07/2025, bắt đầu từ trang 18. Công báo điện tử Chính phủ cung cấp cả bản PDF và bản Word để phục vụ tra cứu.

Đây là nguồn chính thức phù hợp để đối chiếu khi đăng tải tài liệu pháp luật lên website.

Liên kết ngoài tra cứu Luật 93/2025/QH15

Bạn đọc có thể tra cứu Luật 93/2025/QH15 trên Cổng Thông tin điện tử Chính phủ, nơi cung cấp thông tin chính thức về số hiệu, ngày ban hành, ngày hiệu lực, người ký và file toàn văn.

Liên kết ngoài: https://vanban.chinhphu.vn/?docid=214603&pageid=27160

Ngoài ra, có thể tra cứu Luật 93/2025/QH15 trên Công báo điện tử Chính phủ, nơi cung cấp bản PDF và Word của văn bản trong Công báo số 973 + 974.

Báo Điện tử Chính phủ cũng có thông tin về Kế hoạch triển khai thi hành Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, giúp người đọc theo dõi quá trình đưa Luật vào thực tế.

Tải Luật 93/2025/QH15 – Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo

Bạn đọc có thể tải toàn văn Luật 93/2025/QH15 tại phần tài liệu đính kèm trên website.

Khi nghiên cứu văn bản để áp dụng thực tế, nên đối chiếu thêm:

• Các nghị định hướng dẫn Luật.
• Quy định về chuyển giao công nghệ.
• Pháp luật sở hữu trí tuệ.
• Pháp luật thuế.
• Quy định về công nghệ cao.
• Quy định về chuyển đổi số.
• Các văn bản sửa đổi, bổ sung được ban hành sau ngày 27/06/2025.

Việc tra cứu đồng thời giúp tránh sử dụng một điều khoản đã được điều chỉnh bởi văn bản mới.

Kết luận

Luật 93/2025/QH15 – Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là văn bản pháp lý quan trọng tạo khung mới cho hoạt động nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ, đổi mới sáng tạo, thực hiện nhiệm vụ khoa học, tài chính, quỹ phát triển và thương mại hóa kết quả nghiên cứu. Luật có hiệu lực chung từ 01/10/2025.

Đối với doanh nghiệp, Luật tạo cơ sở để thúc đẩy đầu tư cho R&D, ứng dụng công nghệ và thương mại hóa kết quả nghiên cứu. Tuy nhiên, doanh nghiệp cần tổ chức đầy đủ hồ sơ về chi phí, quyền sở hữu trí tuệ, hợp đồng nghiên cứu và kết quả thực hiện để bảo đảm khả năng áp dụng chính sách phù hợp.

Khi tra cứu Luật 93/2025/QH15 trong năm 2026, nên sử dụng bản chính thức trên Cổng Thông tin điện tử Chính phủ và kiểm tra đồng thời các văn bản hướng dẫn, sửa đổi và luật chuyên ngành mới được ban hành sau đó.