Nghị định 274/2025/NĐ-CP là gì?

Nghị định 274/2025/NĐ-CP là văn bản do Chính phủ ban hành ngày 16/10/2025, quy định chi tiết một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội về chậm đóng, trốn đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc, bảo hiểm thất nghiệp; khiếu nại, tố cáo về bảo hiểm xã hội. Nghị định có hiệu lực từ ngày 30/11/2025.

Nội dung của Nghị định 274/2025/NĐ-CP có ý nghĩa quan trọng đối với doanh nghiệp, người lao động và cơ quan thực hiện chính sách bảo hiểm xã hội, đặc biệt trong việc xác định khi nào một khoản bảo hiểm được xem là chậm đóng hoặc trốn đóng.

Thông tin cơ bản về Nghị định 274/2025/NĐ-CP

Nội dung	Thông tin
Số hiệu	274/2025/NĐ-CP
Ngày ban hành	16/10/2025
Cơ quan ban hành	Chính phủ
Ngày có hiệu lực	30/11/2025
Phạm vi điều chỉnh	BHXH bắt buộc, BHTN, khiếu nại, tố cáo về BHXH
Văn bản liên quan	Luật Bảo hiểm xã hội

Theo Công báo điện tử Chính phủ, Nghị định 274/2025/NĐ-CP được ban hành ngày 16/10/2025 và bắt đầu có hiệu lực từ ngày 30/11/2025.

Nghị định 274/2025/NĐ-CP áp dụng cho những đối tượng nào?

Nghị định 274/2025/NĐ-CP áp dụng đối với các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến việc thực hiện chính sách bảo hiểm xã hội và bảo hiểm thất nghiệp.

Trong đó, doanh nghiệp và người sử dụng lao động là nhóm cần đặc biệt lưu ý vì có trách nhiệm đăng ký, đóng BHXH bắt buộc và BHTN cho người lao động thuộc diện tham gia.

Ngoài ra, quy định còn liên quan đến:

• Người lao động tham gia BHXH bắt buộc;
• Người sử dụng lao động;
• Cơ quan bảo hiểm xã hội;
• Cơ quan, tổ chức có thẩm quyền giải quyết khiếu nại, tố cáo;
• Các tổ chức, cá nhân khác có liên quan.

Nghị định 274/2025/NĐ-CP quy định thế nào về chậm đóng bảo hiểm xã hội?

Một nội dung trọng tâm của Nghị định 274/2025/NĐ-CP là xác định số tiền và số ngày chậm đóng BHXH bắt buộc, BHTN.

Số ngày chậm đóng được xác định từ ngày sau thời hạn đóng BHXH hoặc BHTN chậm nhất theo quy định của pháp luật. Việc xác định chính xác thời điểm bắt đầu tính ngày chậm đóng giúp cơ quan bảo hiểm xã hội và doanh nghiệp có căn cứ đối chiếu nghĩa vụ.

Điều này cũng có ý nghĩa đối với kế toán khi kiểm tra công nợ bảo hiểm và đối chiếu số phải đóng theo từng tháng.

Nghị định 274/2025/NĐ-CP phân biệt chậm đóng và trốn đóng như thế nào?

Nghị định 274/2025/NĐ-CP làm rõ hơn sự khác nhau giữa hành vi chậm đóng và trốn đóng BHXH bắt buộc, BHTN.

Chậm đóng về cơ bản liên quan đến việc chưa thực hiện đầy đủ nghĩa vụ đóng trong thời hạn quy định.

Trong khi đó, trốn đóng được xác định dựa trên các trường hợp cụ thể của Luật Bảo hiểm xã hội và các điều kiện được quy định chi tiết tại nghị định.

Vì vậy, doanh nghiệp không nên mặc định mọi trường hợp chưa đóng bảo hiểm đúng hạn đều là hành vi trốn đóng.

Khi nào chậm đóng được xác định là trốn đóng theo Nghị định 274/2025/NĐ-CP?

Đây là nội dung doanh nghiệp cần đặc biệt quan tâm.

Đối với một số trường hợp, khoản tiền bảo hiểm có thể được xác định là trốn đóng khi đã quá 60 ngày kể từ thời hạn phải đóng và đáp ứng các điều kiện theo quy định, trong đó có trường hợp người sử dụng lao động đã được cơ quan có thẩm quyền đôn đốc.

Tuy nhiên, không phải mọi trường hợp chậm đóng đều tự động chuyển thành trốn đóng.

Nghị định 274/2025/NĐ-CP cũng quy định các trường hợp không bị coi là trốn đóng. Đây là điểm doanh nghiệp cần kiểm tra trước khi đánh giá tình trạng nghĩa vụ bảo hiểm của mình.

Nghị định 274/2025/NĐ-CP quy định các trường hợp không bị coi là trốn đóng

Theo quy định, có những trường hợp chưa đóng hoặc đóng chưa đầy đủ nhưng không bị xem là trốn đóng nếu thuộc trường hợp được loại trừ theo nghị định.

Một số trường hợp liên quan đến việc xác định số tiền bảo hiểm thuộc trách nhiệm của người sử dụng lao động trong thời gian chưa tham gia hoặc chưa đóng theo đúng quy định.

Do đó, khi doanh nghiệp nhận được thông báo liên quan đến chậm đóng hoặc trốn đóng, cần đối chiếu tình trạng lao động, thời điểm phát sinh nghĩa vụ và số tiền phải đóng trước khi xác định trách nhiệm.

Nghị định 274/2025/NĐ-CP quy định thế nào về việc đôn đốc đóng bảo hiểm?

Cơ quan bảo hiểm xã hội có trách nhiệm rà soát, xác định tình trạng chậm đóng và thực hiện việc đôn đốc theo quy định.

Đối với doanh nghiệp, các thông báo, kết quả đối chiếu và văn bản đôn đốc từ cơ quan bảo hiểm xã hội là những tài liệu cần được lưu trữ.

Việc chủ động kiểm tra các thông báo này giúp doanh nghiệp kịp thời xử lý khoản còn thiếu và hạn chế phát sinh các vấn đề liên quan đến nghĩa vụ BHXH, BHTN.

Nghị định 274/2025/NĐ-CP quy định khoản tiền phải nộp do chậm đóng, trốn đóng

Một nội dung đáng chú ý là khoản tiền người sử dụng lao động phải nộp khi có hành vi chậm đóng hoặc trốn đóng theo quy định.

Mức tiền được tính theo 0,03% mỗi ngày trên số tiền chậm đóng hoặc trốn đóng theo quy định của pháp luật.

Có thể hình dung công thức:

Khoản tiền phải nộp = Số tiền chậm đóng/trốn đóng × 0,03% × số ngày tương ứng

Doanh nghiệp cần căn cứ vào số tiền và số ngày được xác định theo quy định, không nên tự tính chỉ dựa trên thời điểm thực tế chuyển tiền.

Ví dụ tính tiền chậm đóng theo Nghị định 274/2025/NĐ-CP

Giả sử doanh nghiệp có 100 triệu đồng tiền bảo hiểm thuộc diện chậm đóng trong 30 ngày.

Khoản tiền tính theo mức 0,03%/ngày:

100.000.000 × 0,03% × 30 = 900.000 đồng

Như vậy, ngoài số tiền BHXH, BHTN còn thiếu, doanh nghiệp còn phải thực hiện khoản tiền phát sinh do chậm đóng theo quy định.

Đây chỉ là ví dụ minh họa cách tính. Số tiền thực tế phải căn cứ vào dữ liệu và thời gian được cơ quan có thẩm quyền xác định.

Nghị định 274/2025/NĐ-CP quy định gì về bảo hiểm thất nghiệp?

Ngoài BHXH bắt buộc, Nghị định 274/2025/NĐ-CP còn quy định về chậm đóng và trốn đóng bảo hiểm thất nghiệp.

Người sử dụng lao động cần đảm bảo đăng ký và đóng BHTN đúng thời hạn cho người lao động thuộc đối tượng tham gia.

Khi phát sinh khoản chưa đóng, doanh nghiệp cần kiểm tra:

• Người lao động có thuộc đối tượng tham gia BHTN hay không;
• Thời điểm bắt đầu tham gia;
• Mức tiền phải đóng;
• Thời hạn đóng;
• Số tiền còn thiếu;
• Số ngày chậm đóng;
• Các thông báo, đôn đốc của cơ quan bảo hiểm xã hội.

Nghị định 274/2025/NĐ-CP quy định về khiếu nại, tố cáo

Bên cạnh nội dung về chậm đóng và trốn đóng, Nghị định 274/2025/NĐ-CP còn quy định chi tiết một số nội dung về khiếu nại, tố cáo về bảo hiểm xã hội.

Các quy định này tạo cơ sở để người lao động, doanh nghiệp và các chủ thể liên quan thực hiện quyền khiếu nại, tố cáo khi cho rằng quyền hoặc lợi ích hợp pháp của mình bị ảnh hưởng trong quá trình thực hiện chính sách BHXH.

Việc khiếu nại, tố cáo cần thực hiện đúng thẩm quyền, trình tự và hồ sơ theo quy định pháp luật.

Nghị định 274/2025/NĐ-CP ảnh hưởng thế nào đến doanh nghiệp?

Đối với doanh nghiệp, Nghị định 274/2025/NĐ-CP đặt ra yêu cầu cao hơn trong việc quản lý nghĩa vụ BHXH và BHTN.

Bộ phận kế toán và nhân sự nên phối hợp để:

• Theo dõi số tiền BHXH, BHTN phải đóng;
• Kiểm tra biến động lao động;
• Kiểm tra mức tiền lương làm căn cứ đóng;
• Theo dõi thời hạn đóng;
• Đối chiếu số liệu với cơ quan BHXH;
• Xử lý ngay các khoản còn thiếu;
• Lưu trữ thông báo và chứng từ nộp tiền.

Đặc biệt, doanh nghiệp nên chủ động xử lý khoản chậm đóng thay vì chờ đến khi nhận được thông báo đôn đốc.

Nghị định 274/2025/NĐ-CP và công tác kế toán tiền lương

Đối với kế toán, việc cập nhật Nghị định 274/2025/NĐ-CP cần được kết hợp với quy trình theo dõi tiền lương và bảo hiểm hằng tháng.

Một quy trình kiểm tra có thể gồm:

Bước 1: Đối chiếu danh sách người lao động.

Bước 2: Kiểm tra tăng, giảm lao động trong tháng.

Bước 3: Kiểm tra mức tiền lương làm căn cứ đóng.

Bước 4: Đối chiếu số tiền BHXH, BHTN phải đóng.

Bước 5: Kiểm tra thời hạn nộp.

Bước 6: Đối chiếu số đã nộp với cơ quan BHXH.

Bước 7: Xử lý ngay các khoản còn thiếu hoặc chậm đóng.

Việc kiểm tra định kỳ giúp doanh nghiệp hạn chế rủi ro phát sinh khoản tiền do chậm đóng và các vấn đề pháp lý liên quan.

Nghị định 274/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày nào?

Nghị định 274/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 30/11/2025.

Nghị định được ban hành ngày 16/10/2025 và được đăng tải trên Cổng Thông tin điện tử Chính phủ và Công báo điện tử Chính phủ.

Doanh nghiệp cần lưu ý mốc thời gian này khi rà soát các quy định về chậm đóng, trốn đóng BHXH bắt buộc, BHTN cũng như khiếu nại, tố cáo về BHXH.

Căn cứ pháp lý của Nghị định 274/2025/NĐ-CP

Nghị định 274/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số nội dung của Luật Bảo hiểm xã hội, tập trung vào:

• Chậm đóng BHXH bắt buộc;
• Trốn đóng BHXH bắt buộc;
• Chậm đóng BHTN;
• Trốn đóng BHTN;
• Khiếu nại về BHXH;
• Tố cáo về BHXH.

Nội dung nghị định được xây dựng để hướng dẫn thực hiện các quy định tương ứng của Luật Bảo hiểm xã hội.

Bạn có thể tra cứu toàn văn Nghị định 274/2025/NĐ-CP trên Cổng Thông tin điện tử Chính phủ để kiểm tra đầy đủ nội dung và các quy định liên quan.

Những điểm doanh nghiệp cần lưu ý theo Nghị định 274/2025/NĐ-CP

Khi thực hiện Nghị định 274/2025/NĐ-CP, doanh nghiệp nên đặc biệt lưu ý:

• Không đồng nhất chậm đóng với trốn đóng;
• Theo dõi đúng thời hạn đóng BHXH và BHTN;
• Kiểm tra số tiền còn thiếu theo từng tháng;
• Theo dõi số ngày chậm đóng;
• Kiểm tra các thông báo đôn đốc của cơ quan BHXH;
• Chủ động xử lý các khoản còn thiếu;
• Lưu trữ chứng từ và hồ sơ đối chiếu;
• Nắm rõ quy định về khiếu nại, tố cáo khi phát sinh vấn đề.

Việc kiểm soát nghĩa vụ bảo hiểm thường xuyên giúp doanh nghiệp hạn chế rủi ro và tránh để khoản chậm đóng kéo dài.

Kết luận

Nghị định 274/2025/NĐ-CP là văn bản quan trọng đối với doanh nghiệp, người lao động và các cơ quan liên quan đến việc thực hiện chính sách bảo hiểm xã hội.

Nội dung trọng tâm của nghị định là quy định chi tiết về chậm đóng, trốn đóng BHXH bắt buộc, chậm đóng, trốn đóng BHTN và khiếu nại, tố cáo về BHXH. Nghị định được ban hành ngày 16/10/2025 và có hiệu lực từ 30/11/2025.

Đối với doanh nghiệp, việc cập nhật Nghị định 274/2025/NĐ-CP giúp bộ phận kế toán và nhân sự chủ động kiểm soát thời hạn đóng bảo hiểm, đối chiếu công nợ và xử lý kịp thời các khoản phát sinh.