Nghị định số 158/2025/NĐ-CP: Quy định về bảo hiểm xã hội bắt buộc mới nhất

Nghị định số 158/2025/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội về bảo hiểm xã hội bắt buộc. Cập nhật nội dung và hiệu lực.

Nghị định số 158/2025/NĐ-CP là văn bản do Chính phủ ban hành ngày 25/06/2025, quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội về bảo hiểm xã hội bắt buộc. Nghị định có hiệu lực từ ngày 01/07/2025.

Đây là văn bản quan trọng đối với doanh nghiệp, người lao động và các cơ quan, tổ chức có liên quan đến việc tham gia, đóng và giải quyết chế độ bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Nghị định số 158/2025/NĐ-CP là gì?

Nghị định số 158/2025/NĐ-CP có tên đầy đủ là Nghị định quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội về bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Một số thông tin cơ bản về Nghị định 158/2025/NĐ-CP:

Thông tin chính thức về Nghị định số 158/2025/NĐ-CP được đăng tải trên Cổng Thông tin điện tử Chính phủ và có tài liệu PDF toàn văn kèm theo.

Nghị định 158/2025/NĐ-CP quy định những nội dung gì?

Nghị định 158/2025/NĐ-CP tập trung hướng dẫn các quy định của Luật Bảo hiểm xã hội liên quan đến bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Các nhóm nội dung đáng chú ý gồm:

• Đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc;
• Tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội;
• Mức đóng và phương thức đóng;
• Thời gian đóng bảo hiểm xã hội;
• Chế độ ốm đau;
• Chế độ thai sản;
• Chế độ hưu trí;
• Chế độ tử tuất;
• Hồ sơ và thủ tục giải quyết chế độ;
• Quyền và trách nhiệm của người lao động, người sử dụng lao động;
• Các nội dung khác liên quan đến việc thực hiện chính sách bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Do đó, Nghị định 158/2025/NĐ-CP là văn bản doanh nghiệp cần lưu ý khi xây dựng quy trình quản lý lao động, tiền lương và bảo hiểm xã hội.

Nghị định 158/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày nào?

Theo Cổng Thông tin điện tử Chính phủ, Nghị định 158/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 01/07/2025. Nghị định được ban hành ngày 25/06/2025.

Từ thời điểm nghị định có hiệu lực, doanh nghiệp và người lao động cần căn cứ vào các quy định mới khi xác định đối tượng, tiền lương làm căn cứ đóng và quyền lợi bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Khi áp dụng thực tế, cần đồng thời đối chiếu Luật Bảo hiểm xã hội và các văn bản hướng dẫn có liên quan đang có hiệu lực.

Đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc

Một trong những nội dung quan trọng của Nghị định số 158/2025/NĐ-CP là hướng dẫn các quy định về đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Đối với doanh nghiệp, việc xác định đúng người lao động thuộc diện tham gia là bước đầu tiên để thực hiện chính xác nghĩa vụ bảo hiểm.

Doanh nghiệp cần rà soát:

• Loại hợp đồng và quan hệ lao động;
• Thời hạn làm việc;
• Tiền lương và các khoản liên quan;
• Tình trạng tham gia bảo hiểm của người lao động;
• Các trường hợp đặc thù theo quy định pháp luật.

Việc xác định sai đối tượng có thể dẫn đến sai lệch trong quá trình đóng bảo hiểm và giải quyết chế độ.

Tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội

Nghị định 158/2025/NĐ-CP có nội dung hướng dẫn về tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Đây là vấn đề doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý bởi tiền lương làm căn cứ đóng có ảnh hưởng trực tiếp đến số tiền bảo hiểm phải đóng và quyền lợi của người lao động.

Khi xây dựng bảng lương, bộ phận kế toán và nhân sự cần phân loại chính xác các khoản tiền lương, phụ cấp và khoản bổ sung theo quy định pháp luật.

Doanh nghiệp nên thường xuyên rà soát hợp đồng lao động, quy chế tiền lương và bảng lương để hạn chế sai lệch giữa hồ sơ lao động và dữ liệu bảo hiểm xã hội.

Mức đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc

Việc xác định mức đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc phải dựa trên tiền lương làm căn cứ đóng và tỷ lệ đóng tương ứng theo quy định pháp luật.

Đối với doanh nghiệp, số tiền bảo hiểm cần được theo dõi riêng theo từng người lao động để bảo đảm:

• Đóng đúng đối tượng;
• Đóng đúng tiền lương làm căn cứ;
• Đóng đúng tỷ lệ;
• Đóng đúng thời gian;
• Theo dõi đầy đủ quá trình đóng.

Nghị định số 158/2025/NĐ-CP cần được đọc cùng các quy định của Luật Bảo hiểm xã hội và văn bản hướng dẫn về mức đóng để xác định nghĩa vụ cụ thể.

Chế độ ốm đau theo Nghị định 158/2025/NĐ-CP

Nghị định 158/2025/NĐ-CP hướng dẫn việc thực hiện các quy định về bảo hiểm xã hội bắt buộc, trong đó có chế độ ốm đau.

Khi người lao động nghỉ việc do ốm đau và đáp ứng điều kiện hưởng chế độ, doanh nghiệp cần thực hiện hồ sơ theo quy định để cơ quan bảo hiểm xã hội giải quyết quyền lợi.

Bộ phận nhân sự và kế toán nên lưu trữ đầy đủ chứng từ liên quan đến thời gian nghỉ, hồ sơ y tế và hồ sơ đề nghị giải quyết chế độ.

Chế độ thai sản

Chế độ thai sản là một trong những nội dung quan trọng của chính sách bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Khi thực hiện Nghị định 158/2025/NĐ-CP, doanh nghiệp cần rà soát điều kiện hưởng và hồ sơ của người lao động trước khi lập hồ sơ đề nghị giải quyết chế độ.

Các trường hợp liên quan đến lao động nữ mang thai, sinh con, người lao động nhận nuôi con nuôi hoặc các trường hợp khác cần được đối chiếu với quy định cụ thể của Luật Bảo hiểm xã hội.

Doanh nghiệp cần bảo đảm thông tin trên hồ sơ lao động, hồ sơ bảo hiểm và dữ liệu thực tế thống nhất với nhau.

Chế độ hưu trí

Nghị định số 158/2025/NĐ-CP cũng hướng dẫn các nội dung liên quan đến chế độ hưu trí trong hệ thống bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Quyền lợi hưu trí của người lao động phụ thuộc vào nhiều yếu tố, trong đó có tuổi nghỉ hưu, thời gian đóng bảo hiểm xã hội và các điều kiện hưởng theo quy định.

Người lao động nên thường xuyên kiểm tra quá trình tham gia bảo hiểm xã hội để kịp thời phát hiện và xử lý những trường hợp thông tin bị thiếu hoặc sai lệch.

Chế độ tử tuất

Bên cạnh các chế độ trong thời gian người lao động đang làm việc, Nghị định 158/2025/NĐ-CP còn hướng dẫn các nội dung liên quan đến chế độ tử tuất.

Tùy từng trường hợp, thân nhân của người lao động có thể được giải quyết các quyền lợi theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội.

Hồ sơ, điều kiện và mức hưởng cần được xác định dựa trên từng trường hợp cụ thể.

Nghị định 158/2025/NĐ-CP có ý nghĩa gì đối với doanh nghiệp?

Đối với doanh nghiệp, Nghị định 158/2025/NĐ-CP có tác động trực tiếp đến công tác quản lý lao động và thực hiện nghĩa vụ bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Doanh nghiệp nên rà soát các nội dung sau:

1. Hồ sơ người lao động

Kiểm tra thông tin cá nhân, hợp đồng lao động và dữ liệu bảo hiểm xã hội.

2. Tiền lương đóng bảo hiểm

Đối chiếu tiền lương trên hợp đồng, bảng lương và mức tiền lương làm căn cứ đóng.

3. Quá trình đóng bảo hiểm

Theo dõi tình trạng đóng của từng người lao động và xử lý kịp thời các trường hợp phát sinh.

4. Hồ sơ hưởng chế độ

Chuẩn hóa quy trình tiếp nhận và lập hồ sơ đối với các trường hợp ốm đau, thai sản, nghỉ hưu và các chế độ khác.

5. Lưu trữ chứng từ

Lưu trữ hồ sơ lao động, bảng lương, chứng từ và hồ sơ bảo hiểm theo quy định.

Doanh nghiệp cần hỗ trợ nghiệp vụ bảo hiểm có thể tham khảo dịch vụ khai báo bảo hiểm xã hội của HC247.

Nghị định 158/2025/NĐ-CP và công tác kế toán

Đối với bộ phận kế toán, Nghị định 158/2025/NĐ-CP cần được cập nhật khi thực hiện các nghiệp vụ liên quan đến tiền lương và bảo hiểm xã hội.

Kế toán cần phối hợp với bộ phận nhân sự để:

• Kiểm tra danh sách người lao động tham gia;
• Đối chiếu tiền lương đóng bảo hiểm;
• Theo dõi khoản bảo hiểm doanh nghiệp và người lao động phải đóng;
• Kiểm tra số phải nộp và số đã nộp;
• Lưu trữ chứng từ;
• Đối chiếu dữ liệu kế toán với dữ liệu bảo hiểm xã hội.

Việc đối chiếu định kỳ giúp hạn chế tình trạng sai tiền lương đóng, thiếu thời gian tham gia hoặc phát sinh khoản phải nộp chưa được xử lý.

Doanh nghiệp cần chuẩn hóa hệ thống kế toán có thể tham khảo dịch vụ kế toán doanh nghiệp.

Những lưu ý khi áp dụng Nghị định 158/2025/NĐ-CP

Khi áp dụng Nghị định số 158/2025/NĐ-CP, doanh nghiệp cần lưu ý một số vấn đề:

• Xác định đúng đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc;
• Kiểm tra tiền lương làm căn cứ đóng;
• Đối chiếu dữ liệu giữa hợp đồng lao động, bảng lương và cơ quan bảo hiểm;
• Theo dõi đầy đủ quá trình đóng của từng người lao động;
• Cập nhật các quy định mới về chế độ bảo hiểm;
• Lưu trữ đầy đủ hồ sơ, chứng từ;
• Chủ động rà soát các trường hợp phát sinh trong quá trình giải quyết chế độ.

Đặc biệt, không nên chỉ căn cứ vào một văn bản riêng lẻ mà cần đối chiếu Nghị định 158/2025/NĐ-CP với Luật Bảo hiểm xã hội và các văn bản hướng dẫn liên quan.

Nghị định 158/2025/NĐ-CP liên quan thế nào đến doanh nghiệp mới thành lập?

Doanh nghiệp mới thành lập cần sớm xây dựng quy trình quản lý lao động và bảo hiểm xã hội.

Sau khi tuyển dụng người lao động thuộc diện tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, doanh nghiệp cần thực hiện các thủ tục liên quan theo quy định.

Việc thiết lập quy trình ngay từ đầu giúp doanh nghiệp hạn chế tình trạng:

• Chậm đăng ký tham gia;
• Sai thông tin người lao động;
• Sai tiền lương đóng;
• Thiếu hồ sơ;
• Khó đối chiếu dữ liệu;
• Phát sinh nghĩa vụ phải điều chỉnh về sau.

Doanh nghiệp mới thành lập có thể tham khảo dịch vụ kế toán thuế cho doanh nghiệp mới để được hỗ trợ xây dựng quy trình kế toán, thuế và hồ sơ liên quan.

Tải Nghị định số 158/2025/NĐ-CP bản PDF

Người đọc có thể xem và tải toàn văn Nghị định số 158/2025/NĐ-CP trên Cổng Thông tin điện tử Chính phủ.

Trang văn bản chính thức của Chính phủ xác nhận Nghị định 158/2025/NĐ-CP được ban hành ngày 25/06/2025, có hiệu lực từ ngày 01/07/2025 và có tài liệu đính kèm 158-ndcp.signed.pdf.

Đây là nguồn nên được ưu tiên khi cần tra cứu Nghị định 158/2025/NĐ-CP bản PDF, số ký hiệu, ngày ban hành, ngày hiệu lực và toàn văn nghị định.

Kết luận

Nghị định số 158/2025/NĐ-CP là văn bản quan trọng quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội về bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Nghị định được Chính phủ ban hành ngày 25/06/2025 và có hiệu lực từ ngày 01/07/2025.

Việc cập nhật Nghị định 158/2025/NĐ-CP giúp doanh nghiệp xác định đúng đối tượng tham gia, tiền lương làm căn cứ đóng, nghĩa vụ bảo hiểm và quy trình giải quyết các chế độ cho người lao động.

Khi áp dụng thực tế, doanh nghiệp cần đối chiếu Nghị định 158/2025/NĐ-CP với Luật Bảo hiểm xã hội và các văn bản hướng dẫn đang có hiệu lực để bảo đảm thực hiện đúng quy định.